Θεσσαλονίκη - Hong Kong, α΄μέρος: Το ταξίδι

Τρίτη 17 Οκτωβρίου 2009, ώρα: 5.30μμ., Αριθμός πτήσης: Α3 502 της Aegean,

Θεσσαλονίκη – Μόναχο.

Θα ακολουθήσουν τρεις ώρες παραμονής στο αεροδρόμιο του Μονάχου -που θα 

γίνουν πεντέμισι με την καθυστέρηση, αλλά αυτό ακόμα δεν το γνωρίζουμε-. 

Θα επιβιβαστούμε κατόπιν στο αεροπλάνο της Lufthansa για να προσγειωθούμε μετά

από δώδεκα ώρες στο Hong Kong.

Όσες ταινίες κι αν έχεις δει, ό,τι κι αν έχεις ακούσει, όσες φωτογραφίες κι αν σε 

μάγεψαν κι ό,τι κι αν έχεις ακούσει απ’ αυτούς που το επισκέφτηκαν, το Hong 

Kong είναι από κείνους τους τόπους τους οποίους αν ο ίδιος δεν έχεις ζήσει, 

κοιτάζοντας, μυρίζοντας, αγγίζοντας, περπατώντας, νιώθοντας, όση φαντασία 

κι αν διαθέτεις αποδεικνύεται ανεπαρκής. Πρόκειται για έναν άλλο κόσμο πολύ 

διαφορετικό από της Ευρώπης, της Β.Αφρικής και της Μ.Ανατολής που έχεις 

επισκεφτεί. Την ίδια στιγμή, ίδιος, στην βαθύτερη ουσία του, αυτή που αφορά 

την ανθρώπινη διάσταση σε όλες της εκδοχές της και που πέρα από χρώματα, 

γλώσσες, θρησκείες, ιδεολογίες, παραμένει μία και αναλλοίωτη, σαν αίτημα ζωής, 

ύπαρξης, Εγώ.

 

5.45μμ. είναι ακόμα μέρα εδώ ψηλά μέσα στο μουντό συννεφιασμένο γαλάζιο. 

Ένα αιχμηρό πορτοκαλόχρωο βέλος ο δύων ήλιος επιμένει, θαρρείς παγωμένος 

στο χρόνο, στην άρνηση του τελικού προορισμού του, που είναι να σβήσει απ’ 

τα μάτια μας. Το πρώην μεσημβρινό κουλουριασμένο του σώμα ξετυλίγεται 

σα χαλί που βγαίνει απ’ την ντουλάπα να στρωθεί στον χειμωνιάτικο ουρανό. 

Τεντώνει νωχελικά τα μέλη του πάνω από κρύες θάλασσες, βουνά χιονισμένα, 

επιθυμίες των ανθρώπων ανέφικτες. Στην αμμουδιά της γης λεπταίνει σαν να 

τον ρουφά λαίμαργα η διψασμένη και σαν να έχει μιαν αόρατη εξουσία πάνω 

του που καταφέρνει να του αφαιρεί μέρος της δύναμής του. Από τη μέση και 

πάνω το σώμα του ροδίζει καθώς περνούν αργά τα λεπτά της ώρας που 

καθηλωμένη στο κάθισμα παρακολουθώ. Κοκκινίζει. Γίνεται μοβ. Από τη μέση 

και κάτω και ως τις άκρες των δακτύλων των ισχνών μακριών ποδιών 

του πυροδοτείται το χρυσοκίτρινο μέσα στο σκηνικό μιας ουράνιας συνουσίας 

ήλιου και ουρανού που μεταμορφώνει το μουντό συννεφιασμένο γαλάζιο 

σε καθαρό, φωτεινό σιελ, παστέλ παιδικού αγορίστικου δωματίου. 

Το σώμα της γης ζηλόφθονα σκουραίνει. Το σώμα του ήλιου από ηλεκτροφόρο βέλος

 γίνεται ίχνος κλωστής.

 

Κανείς δεν κατάφερε να με πείσει πως στο Hong Kong είναι καλοκαίρι. 

Πως η θερμοκρασία του των 30^ο C μεταφράζεται στον ελληνικό Ιούνιο. 

Ενδόμυχα πιστεύω, -χωρίς να το ομολογώ- πως όλοι μου λένε ψέματα: 

οι άνθρωποι, το ίντερνετ, οι βαθμοί Κελσίου. Βαθαίνει το κόκκινο. 

Πλησιάζει η στιγμή του οργασμού για τον ουρανό και τον ήλιο. Μετά 

από πολλή προσπάθεια δεν πήρα τελικά μαζί μου το χοντρό πανωφόρι

 που φορούσα στη Σαλονίκη. Δεν κατάφερα όμως να βάλω ούτε ένα 

κοντομάνικο στη βαλίτσα. Φοράω τα χειμωνιάτικα μποτάκια μου Camper 

πείθοντας τον εαυτό μου πως το κάνω επειδή είναι τα πιο αναπαυτικά μου

 παπούτσια και όχι απλώς από τα πιο ζεστά. Δεν παίρνω κανένα καλοκαιρινό 

φόρεμα. Ακόμα και το νυχτερινό αμάνικο που θα πάρω για το βράδυ της συναυλίας 

είναι χειμερινό. Τελευταία στιγμή πριν βγω απ’ την πόρτα του σπιτιού κάτι 

μέσα μου επιθετικά μου φωνάζει πως παραλογίζομαι. Αφαιρώ το δεύτερο 

ζευγάρι κλειστών παπουτσιών με τακούνι και μπαρέτα και στη θέση του 

βάζω τα κόκκινα θερινά πέδιλα κάνοντας τον απαραίτητο εσωτερικό μονόλογο: 

κι αν όλοι λένε αλήθεια; Κι αν είναι όντως καλοκαίρι, τι θα κάνεις ανόητη 

πεισματάρα; Άντε, καλά να αγοράσεις κανένα μπλουζάκι κοντομάνικο, αλλά 

θ’ αγοράσεις και παπούτσια; Δεν σε παίρνει.

Βαθαίνει κι άλλο το κόκκινο. Πυκνώνει σαν αίμα που πήζει. Στο σημείο της 

ένωσης των δύο σωμάτων διαγράφεται μια λαχανί λουρίδα. Λαχανί φρέσκο,

δροσερό, ακατανόητο και επαναστατικό σύμφωνα με τη γνωστή λογική 

παραγωγής των χρωμάτων. Από πού κι ως πού λαχανί στον ουρανό; Έρχεται 

το φαγητό. Τρώω τέσσερις μπουκιές παστίτσιο που κολυμπάνε στο λάδι. Είναι 

υπέρ-αρκετές αφού πρώτα καταβρόχθισα το ψωμάκι με το βούτυρο Loubrak 

που λατρεύω και γι’ αυτό ποτέ δεν αγοράζω. Ρίχνω διαρκώς κλεφτές ματιές 

στο παράθυρο. Παραδομένη λάμψη πινελιάς το σώμα του αυτοκράτορα 

του κόσμου στον αβυσσαλέο πόθο της νύχτας.

Ακριβώς πάνω απ’ το Σάλτσμουργκ. Σε λίγο θα περάσουμε τις Αυστριακές Άλπεις 

που κανείς μας δε θα δει τις χιονισμένες, απόκρυμνες, μεθυστικά αγριεμένες  κορφές 

τους. Αυτό ήταν: νύχτωσε. Μακριά, πολύ μακριά, στο βάθος της δύσης το ισχνό 

μου βλέμμα αδράχνει τον τελευταίο ερωτικό σπασμό του ήλιου ή μήπως την άκρη 

του ενδύματός του καθώς αποχωρεί απ’ τη σκηνή; Τον ήπιε όλον η νύχτα και τώρα 

με την δική του δύναμη στα σπλάχνα της, κυριαρχεί.

Θα βγάλω την πένα μου να παίξω κάνοντας σκίτσα.

Κάτι μου συμβαίνει όταν ταξιδεύω. Με όποιο μέσο, όπου κι αν πάω. 

Οι τόποι μπορεί να με αλλάζουν, να γεννούν μέσα μου εντυπώσεις και αισθήματα σε 

όλο το εύρος της ψυχικής μου παλέτας. Το ταξίδι όμως αυτό καθεαυτό, την ώρα 

που βρίσκομαι μέσα σ’ ένα αεροπλάνο, τρένο, αυτοκίνητο ή καράβι, λειτουργεί το ίδιο: 

ησυχάζει η ψυχή, ενεργοποιείται  η σκέψη και δυναμιτίζεται  η γραφή. 

Πάντοτε γράφω όταν βρίσκομαι μέσα σ’ ένα μεταφορικό μέσο για ένα ταξίδι 

μεγαλύτερο της μίας ώρας. Χωρίς προσπάθεια, χωρίς σκοπό. Μου είναι αρκετό 

να βρίσκομαι καρφωμένη σε κάτι που κινείται. Τόσο απλά.  

Αγίου Δημητρίου-26 Οκτωβρίου 2009

Σκέφτομαι σήμερα πως κάποια σημασία θα έχει το γεγονός πως κάθε πόλη έχει τον προστάτη της άγιο, τον πολιούχο της.

Και σκέφτομαι ακόμα πως πέρασαν πολλά χρόνια που δεν επισκεπτόμουν τον άγιο Δημήτριο, πολιούχο της Θεσσαλονίκης, τέτοια μέρα, εξαιτίας των αποκρουστικών για μένα κοσμικών εκδηλώσεων την μέρα της γιορτής του, όπου πολιτικοί παρευρίσκονταν στον ναό του προκαλώντας χειροκροτήματα που πάντα θεωρούσα πως δεν αρμόζουν σε ανάλογες περιστάσεις.

Πριν από τρία χρόνια μάλωσα τον εαυτό μου πολύ έντονα και τον επέπληξα για την άρνησή του να τιμά τον άγιο με τέτοιες δικαιολογίες που μου φάνηκαν ξαφνικά τόσο παιδιάστικες σαν πείσμα μωρού που δεν του αρέσει ένα φαγητό και κλείνεται στο δωμάτιό του θυμωμένο θέλοντας πολύ να πέσουν οι άλλοι στα γόνατά του και να το παρακαλέσουν να φάει, να του δώσουν σημασία εν τέλει, να το προσέξουν. Τι ανοησίες.... ή πιο σωστά: πόσο ανόητη είμαι... είπα. Κι έτσι άρχισα να πηγαίνω στην εκκλησία του αγίου ή στον εσπερινό της γιορτής του ή μετά από μέρες όταν γίνεται η τελετή για το μύρο του και το λείψανό του εκτίθεται για προσκύνημα. Πάλι δεν πήγαινα στην εορταστική λειτουργία του, γιατί μάλλον δεν μπορούσα να παρακάμψω όλα όσα με ενοχλούσαν και ακόμα με ενοχλούν, όμως τουλάχιστον με έναν τρόπο τον έβαλα πάλι στη ζωή μου.

Το παράδοξο όμως είναι ότι διαπίστωσα πως αυτός ο άγιος, ανεξάρτητα αν εγώ τον θυμάμαι ή όχι, αν τον τιμώ ή όχι, με έλκει πλέον με τρόπο που συχνά δεν ελέγχω και ανταποκρίνομαι στην έλξη του άνευ όρων. Δεν πάνε τρεις μέρες που χωρίς καθόλου να μου περάσει από το νου πως πλησιάζει η γιορτή του και ενώ κατέβαινα στο κέντρο της πόλης για δουλειές, είπα να κατέβω μια στάση παρακάτω με το λεωφορείο για να προσκυνήσω. Με έκπληξη διαπίστωσα πως εκτός από τον άγιο με περίμενε εκεί και η Παναγία η Τριχερούσα φερμένη από ένα μοναστήρι του Έβρου, αντίγραφο της εικόνας που φυλάσσεται στο άγιον Όρος. Σπάνιας ομορφιάς και υψηλής αισθητικής εικόνα, όπου τα ασημένια φωτοστέφανα της Παναγίας και του Ιησού είναι στολισμένα με κόκκινες πέτρες σα ρουμπίνια χαρίζοντας μια αυτοκρατορική αίγλη στα Θεία Πρόσωπα. Μετά μπήκα στο παρεκκλήσι του αγίου Ευθυμίου, δεξιά του Ιερού, που σσνήθως είναι άδειο και δεν το επισκέπτονται οι πιστοί γιατί ελάχιστοι γνωρίζουν την ύπαρξή του. Είναι μια γωνιά στην οποία πολλές φορές ακούμπησα και το οποίο θεωρείται πολύ πιθανόν από τους επιστήμονες πως είναι αγιογραφημένο από τον Μανουήλ Πανσέληνο.

Δεν θέλω να γράψω περισσότερα. Χωρίς να ξέρω καλά καλά τι ήθελα να γράψω σήμερα, επιστρέφοντας από την λειτουργία της μονής Βλατάδων, έγραψα αυτά τα λίγα λόγια γιατί αισθάνθηκα την ανάγκη μ' έναν τρόπο, έστω φτωχό και ανάξιο της γιορτής, να τιμήσω τον προσφιλή μου άγιο η παρουσία του οποίου στην πόλη ήταν και είναι ιδιαίτερα σισθητή, συμπαθής, ελεήμων, προστατευτική και καθοδηγηρική στο δύσκολο δρόμο που ο καθένας μας περπατάει.

Βοήθειά μας ο άγιος και χρόνια πολλά στου Δημήτρηδες και στις Δήμητρες!

Αύριο με το καλό φεύγω για Hong Kong  για την συναυλία του Εν Χορδαίς στο φφεστιβάλ των Δρόμων του Μεταξιού, και ελπίζω πως επιστρέφοντας κάτι θα έχω να γράψω γι' αυτό το ταξίδι.  

Και οι τρεις είναι υπέροχοι: Mehmet Bitmez, Naseer Shama, Κυριακος Καλαϊτζίδης

Σαν σήμερα γεννήθηκε ο αγαπημένος Μάνος Χατζιδάκις κι ακόμα γεννιέται...

Σαν σήμερα γεννήθηκε ο Μάνος. Δεν μπορούσα να αποφύγω τη σκέψη του, ένα τραγούδι, ένα χαμόγελο στον λατρεμένο μου κι αφήνω εδώ αυτό το τραγούδι με ένα από τα ωριότερα ζευγάρια που πέρασαν απ' τη γη: αληθινό, διαφορετικό, μοναδικό στην αγάπη του: Μάνος Χατζιδάκις και Μελίνα Μερκούρη, στον "Κυρ Αντώνη" 

Καληνύχτα παιδιά...

έτσι αλλάζει ο κόσμος...

4-1

Κάτω απ' τα ξυλιασμένα πόδια σου

χαλί θα γίνω αυτόν τον άσπλαχνο χειμώνα

Την άνοιξη, φωλιά σου, χελιδόνι μου

Ψαθί, το καλοκαίρι, στο γυμνό κεφάλι

Μα το φθινόπωρο εγώ ντύνομαι τα πρωτοβρόχια

Θα σε πείραζε λιγάκι να βραχείς;

Επειδή μπορούμε ν' αλλάξουμε τον κόσμο! Φυσικό αγρόκτημα Έδεσσας του Παναγιώτη Μανίκη

 

ΦΥΣΙΚΗ ΚΑΛΛΙΕΡΓΕΙΑ Είναι μια μέθοδος γεωργίας, στην οποία δε  χρησιμοποιούνται λιπάσματα και φυτοφάρμακα, δε γίνεται κατεργασία της γης, ούτε βοτάνισμα ή  ζιζανιοκτονία. Εμπνευστής της ο Ιάπωνας Masanobou Fukuoka, αγρότης, φιλόσοφος και πρώην φυτοπαθολογός , την ονομάζει και μέθοδο του να μην κάνεις τίποτα. Η φυσική καλλιέργεια διαφέρει ριζικά τόσο από την επιστημονική γεωργία, όσο και απο την οργανική, γιατί έχει ως φιλοσοφική αφετηρία την άποψη ότι η φύση είναι τέλεια σε αντίθεση με την ανθρώπινη γνώση που είναι ατελής και περιορισμένη. Ο βασικός στόχος του φυσικού καλλιεργητή είναι να υπηρετήσει τη φύση, να δημιουργήσει γόνιμο έδαφος και τέλος να πετύχει την οικονομική αυτάρκεια. Έχει μια ολιστική θεώρηση και βασίζεται στη διαισθητική μη χωριστική γνώση. Μια γνώση που γεννιέται όταν ο άνθρωπος ταυτίζεται με τη φύση γκρεμίζοντας τη χωριστικότητα που δημιουργεί ο ανθρώπινος νους. Σήμερα η φυσική καλλιέργεια έχει φτάσει στη μέγιστη απλότητα. Μπορούμε να δημιουργήσουμε αγροκτήματα, να αναβλαστήσουμε άγονους λόφους και βουνά να πρασινίσουμε τις ερήμους και να μετατρέψουμε τη γη σε παράδεισο τυλίγοντας σπόρους μέσα σε σβώλους από αργιλόχωμα και σπέρνοντας μια μεγάλη ποικιλία από εκατό και πλέον είδη σπόρων από οπωροφόρα και δασικά δέντρα, λαχανικά, σιτηρά και φυτά χλωρής λίπανσης πριν αρχίσει η περίοδος των βροχών (άνοιξη-φθινόπωρο). Για να λύσουμε ταυτόχρονα το πρόβλημα της διάβρωσης του εδάφους, της βελτίωσης της γονιμότητας, το πρόβλημα των ασθενειών και των προσβολών από έντομα, το κλειδί είναι η σπορά μεγάλης ποικιλίας φυτών. Ο εμπνευστής αυτής της μεθόδου ονομάζεται  Masanobou Fukuoka και γεννήθηκε σε ένα μικρό αγροτικό χωριό στο νησί του Shikoku στη νότια Ιαπωνία το 1913. Εκπαιδεύτηκε στη μικροβιολογία ως φυτοπαθολόγος. Η καλή γνώση της νεοεισαχθείσης Δυτικής επιστήμης του εξασφάλισε τη σταθερή αν και ήσυχη σταδιοδρομία του γεωργικού επιθεωρητή τελωνείου στο λιμάνι της Yokohama. Τότε ξαφνικά, μόλις στα 25 χρόνια, του παρουσιάστηκαν οι αμφιβολίες. Άρχισε να αμφισβητεί όλα όσα είχε μάθει για τα θαύματα της σύγχρονης επιστήμης και ύστερα από ένα όραμα έφθασε να κατανοήσει ότι όλα τα “επιτεύγματα” του ανθρώπινου πολιτισμού είναι χωρίς νόημα μπροστά στην ολότητα της φύσης. Από εκείνη τη στιγμή, η ζωή του αφιερώθηκε στην εκπλήρωση του οράματός του. Μετά τη δημοσίευση του με μεγάλη επιτυχία εισαγωγικού του έργου “The One-Straw Revolution”, δέχθηκε προσκλήσεις για να επισκευφτεί τις Ηνωμένες Πολιτείες το 1979, την Ευρώπη το 1981, την Αφρική το 1985, όπου έδωσε διαλέξεις και περιόδευσε σε αγροκτήματα. Τα τελευταία 25 χρόνια ταξίδευε σε πολλά μέρη του κόσμου και τιμήθηκε με μεγάλες διακρίσεις όπως το βραβείο Magsaysay, στις Φιλιππίνες, το Deshikottan Award στην Ινδία και το Earth Council Award. Έφυγε απ' τη ζωή ειρηνικά τον Αύγουστο του 2008 στα 96 του χρόνια.

 ΦΥΣΙΚΟ ΑΓΡΟΚΤΗΜΑ ΕΔΕΣΣΑΣ

Το Φυσικό Αγρόκτημα του Παναγιώτη Μανίκη -ο οποίος μαθήτευσε στον Masanobou Fukuoka- βρίσκεται στο Κλησοχώρι της Έδεσσας, 2 χλμ. Νότια απ' το Κέντρο Φυσικής Καλλιέργειας. Η συνολική του έκταση είναι 25 περίπου στρέμματα και είναι ταυτόχρονα ένα δάσος οπωρώνας και λαχανόκηπος. Πάνω από 120 ποικιλίες οπωροφόρων δέντρων μαζί με δασικά δέντρα και λαχανικά λειτουργούν με αρμονία. Το Φυσικό αγρόκτημα το επισκέπτονται γεωπόνοι και αγρότες, ποιητές και μοναχοί, καλλιτέχνες και επιστήμονες από την Ελλάδα και το εξωτερικό.

 

DSC05495

dsc05495

DSC05497

DSC05499

DSC05500

DSC05502

DSC05508

DSC05521

Ένας νέος δικτυακός τόπος

Ένας νέος και μάλλον πολύ ιδιαίτερος δικτυακός τόπος είναι αυτός που ξεκίνησε να λειτουργεί από χθες. Άρθρα συγγραφέων, δημοσιογράφων, καλλιτεχνών, με αφορμή τη δημόσια ζωή αλλά και τις προσωπικές τους αναζητήσεις, ανοιχτός σε σχόλια και συζητήσεις. Το σλόγκαν τους είναι: Ιστορίες για να σκεφτόμαστε διαφορετικά.

Kαλοστημένο site, με πλούσια ύλη και πολύ ενδιαφέρουσες σκέψεις και προτάσεις από μαγειρική του Μαμαλάκη μέχρι πολιτική, αθλητικά, video κά. Θα βρούμε εκεί τον Σταύρο Θεοδωράκη που το ίδρυσε μαζί με την παρέα των πρωταγωνιστών του, όπως ονομάζονται, που συμπεριλαμβάνει την Μαρία Χούκλη και τον Άρη Δαβαράκη.

Κάντε ένα κλικ να πάρετε μια πρώτη γεύση στο: www.protagon.gr και αν σας αρέσει τους εντάσσεται στην καθημερινή σας ενημέρωση και τον προβληματισμό σας.